Pochodząca od słowa lutnia nazwa Lautari - jest nazwą nadaną grupie muzyków, będącej niewolnikami na obszarze dzisiejszej Rumunii i Mołdawii, aż do zniesienia poddaństwa w latach 60. XIX w. Początkowo służyli na dworach greckich i tureckich, później rumuńskich i węgierskich arystokratów oraz w monastyrach. Większość z nich to Cyganie, którzy po uwłaszczeniu przeniknęli do społeczności wiejskich, osiedlając się głównie na WołoszczyĽnie, gdzie stworzyli zwarte środowiska kontynuujące swoje muzyczne tradycje.

Lautari do dziś skupiają się w rejonie Multan, na Wołoszczyźnie (południowa Rumunia), zamieszkując kilka wsi, których nazwy określają pochodzenie tarafów - grup muzycznych, np. Taraf din Clejani, Taraf din Dobroteşti, Taraf din Albeşti, Taraf din Marşa. Wszyscy są zarówno śpiewakami, jak i instrumentalistami. Od urodzenia otoczeni atmosferą rdzennej muzyki przejmują i kontynuują jej specyficzny styl, repertuar i techniki wykonawcze. Słynną i specyficzną dla Lautari jest technika gry na skrzypcach zwana "a cinta la fir de par", czyli granie końskim włosem zastępującym smyczek, co daje charakterystyczny, skrzypliwy dźwięk. Lider nazywany primaş dobiera skład instrumentalny w zależności od potrzeb, okazji czy konkretnego zamówienia. Podstawowy skład taraf to skrzypce, nai i kobza. Stopniowo ulegał on przekształceniom i był rozszerzany, zależnie od potrzeb i możliwości, o cymbały, gitarę, kontrabas czy akordeon.

Drogą do bycia liderem jest nauka gry na kilku instrumentach, długotrwałe akompaniowanie i wykazanie się dużym talentem i wszechstronnością. Życie wiejskich społeczności dostarcza wielu okazji do występów Lautari, najczęściej podczas lokalnych ceremonii. Lautarowie słyną ze swej giętkości, zdolności do adaptacji, przystosowywania repertuaru i składu do konkretnych potrzeb i warunków.

77 letni Nicolae Neacşu z Taraf de Haidouks powiedział "tej pracy się nie uczysz, a kradniesz. Prawdziwy Lautar to ten, który w drodze do domu słysząc jakąś melodię, podchwytuje ją i natychmiast potrafi zagrać".

"Muzica Lautareasca" jest istotnym elementem krajobrazu muzycznego Rumunii. Lautarowie uznawani są przez rumuńskich muzyków za mistrzów wirtuozerii i improwizacji. Podkreślając wysoki poziom zarówno kompozycji, jak i wykonawstwa oraz temperament, określa się ich muzykę jako "cygański jazz".